اندیشکده اقتصاد » اقتصاد جهان » پیونگ‌یانگ چگونه تحریم‌های آمریکا و شورای‌امنیت را دور می‌زند؟ نگاهی به اقتصاد کوریای شمالی

دانشنامه اقتصاد و مدیریت
دانش نامه اقتصاد و مدیریت
ما در پینترست
دانشنامه اقتصاد و مدیریت
ما در تویتر
اندیشکده اقتصاد و سیاست در فیسبوک
 
 
 

پیونگ‌یانگ چگونه تحریم‌های آمریکا و شورای‌امنیت را دور می‌زند؟ نگاهی به اقتصاد کوریای شمالی

نویسنده: اندیشکده | تاریخ: 9 آذر 1396 | بازدیدها: 1577

0
پیونگ‌یانگ چگونه تحریم‌های آمریکا و شورای‌امنیت را دور می‌زند؟ نگاهی به اقتصاد کوریای شمالی


اقتصاد کوریای شمالی، همانند بسیاری از کشورهای جهان دارای دو بخش شفاف و ناشفاف است. با این تفاوت که بخش ظاهراً شفاف اقتصاد آن آمیزه ای است از مدل اقتصادهای اشتراکی و خصوصی-مافیایی و بخش کاملاً ناشفاف و زیر زمینی آن که بزرگ ترین بخش اقتصادی آنست، در مقایسه با کشورهای دیگر جهان، بسیار گسترده تراست. اقتصاد کوریای شمالی همانند کوه یخی در اقیانوس است. کوه یخی که فقط بخش کوچکی از آن دیده می شود. برای مشاهده ابعاد ناشفاف و گسترده اقتصاد کوریای شمالی باید اعماق را جستجو کرد. پیونگ یانگ با اتکا به ابعاد مخفی و ناشفاف اقتصادی خود و با حمایت های مستقیم و غیر مستقیم چین، آمریکا را از نظر سیاسی به چالش می کشد و تحریم های آمریکا و شورای امنیت را دور می زند.

درین پست نگاهی داریم گذرا به اقتصاد کوریای شمالی، همچنین، تلاش می شود تا بخشی از روشها و شیوه های پیونگ یانگ در دور زدن تحریم های آمریکا و شورای امنیت بهتر شناخته شود.


آمریکا و شورای امنیت گزینه تشدید تحریم ها را انتخاب کرده اند

آمریکا و شورای امنیت از ماه اوت گذشته تحریم های اقتصادی علیه کوریای شمالی را تشدید کرده اند. تحریم های تازه شورای امنیت بخشی از تجارت این کشور را هدف قرار داده است. در کنار تحریم های شورای امنیت، آمریکا نیز به طور یکجانبه تحریم های تازه ای علیه این کشور وضع کرده است. تحریم تازه آمریکا تمامی بانک ها و شرکت های خارجی را که با کوریای شمالی تعامل داشته باشند، تحت تحریم قرار می دهد.

استیو منوچین وزیر خزانه داری آمریکا در باره تحریم های اخیر آمریکا علیه کوریای شمالی می گوید:

" این فرمان جدید به خزانه داری آمریکا اجازه می دهد که تحریم ها و مجازات هایی علیه تمامی بانک های خارجی که تعاملات تجاری با کوریای شمالی را تسهیل می کنند، وضع نماید.

این موضوع به تمامی مؤسسات مالی خارجی اطلاع داده شده است. آنها باید میان تعامل با آمریکا و یا کوریای شمالی یکی را انتخاب کنند. آنها نمی توانند با هر دو کشور در یک زمان کار کنند...

"فرانسوا لانگله" روزنامه نگار و متخصص اقتصاد در فرانسه می گوید که تحریم ها نمی توانند رفتار و برنامه پیونگ یانگ را تغییر دهد.

" ششمین باری است که مجازات های اقتصادی علیه پیونگ یانگ تشدید می شود. تحریم ها تا کنون نتوانسته اند برنامه اتمی این کشور را که برای رژیم حاکم بر آن اولویت دارد، به تأخیر بیاندازند.

البته باید گفت که حجم صادرات و واردات این کشور تحت تأثیر تحریم ها و مجازات های اقتصادی بین المللی کاهش یافته است، اما رژیم خود را برای تحمل این تحریم ها آماده کرده است."

"ژولیت موریو" تاریخ دان فرانسوی و متخصص کوریای شمالی نیز تقریباً نظر مشابهی دارد

"تحریم هایی که اخیراً علیه کوریای شمالی تصویب شده است، نتایج شوم و احمقانه ای در بر خواهد داشت. من فکر می کنم که اگر کوریای شمالی را بیشتر منزوی کرده و آن را در هاله ای از ابهام قرار دهیم، این کشور بیش از پیش خطرناک و تهدید کننده خواهد شد.

برای خروج از بحران کنونی باید آگاهی های بیشتری در باره واقعیات عینی در کوریای شمالی داشته باشیم."


اقتصاد رسمی کوریای شمالی

داده های آماری معتبر در باره اقتصاد کوریای شمالی به سهولت در دسترس نیست و بسیار نادر است. با این وجود، تنها آمارهای اقتصادی که در این باره منتشر می شود و بیشتر به واقعیت اقتصاد رسمی کوریای شمالی نزدیک است، از سوی بانک مرکزی کوریای جنوبی منتشر می شود.

 نگاهی به اقتصاد کوریای شمالی


بر اساس این بانک، تولید ناخالص داخلی کوریای شمالی در سال 2016 میلادی 28.5 میلیارد دلار بوده است. در همین سال درآمد سرانه در این کشور 1342 دلار بوده است.

رشد اقتصادی در سال 2016 در حدود 3.9 درصد بوده است. این در حالی است که رشد اقتصادی کوریای شمالی در سال 2015 به میزان 1.1 در صد منفی بوده است.

در همین حال، بانک جهانی جمعیت کوریای شمالی در سال 2014 میلادی را 25.3 میلیون نفر برآورد کرده است.

بانک جهانی گزارش داده است که 99 در صد جمعیت کوریای شمالی سواد خواندن و نوشتن دارند و امید به زندگی در این کشور برای مردان 66 سال و برای زنان 72 سال است.

بر اساس بانک مرکزی کوریای جنوبی، تجارت خارجی کوریای شمالی عمدتاً با مشور چین صورت می گیرد. چین با 6.6 میلیارد دلار صادرات و واردات در حدود 85 تا 90 درصد تجارت خارجی را انجام میدهد.

تجرت بین دو کوریا در سال 2016 در حدود 332 میلیون دلار بوده است.

پس از چین، کشورهای روسیه و تایلند به ترتیب با 68 میلیون دلار و 47 میلیون دلار صادر کنندگان اصلی به کوریای شمالی هستند.

بخش های مهم اقتصادی کوریای شمالی در سال 2016 عبارتند از خدمات: 31.1 درصد، کشاورزی، جنگل و صید: 21.7 درصد، صنعت: 20.6 درصد و بخش معدن 12.6 درصد است.

چین مهم ترین صادر کننده نفت و مشتقات نفتی به کوریای شمالی است. در سال 2016 صادرات نفتی چین به کوریای شمالی 500 هزار تن بوده است.

پس از اصلاحات اقتصادی سال های 2012 و 2014، بخش خصوصی و آزاد در این کشور توسعه یافته است. این بخش بین 30 تا 50 درصد در رشد تولید ناخالص ملی کوریای شمالی در سال 2016 تأثیر داشته است.

فرانسوا لانگه در باره اقتصاد کوریای شمالی می گوید:

"بر اساس اطلاعاتی که برخی از مخالفان رژیم داده اند، اقتصاد کوریای شمالی آنقدرها که در باره آن فکر می کنیم، خراب نیست. شرایط اقتصادی کوریای شمالی در حال حاضر هیچ ربطی به سال های 90 میلادی ندارد. سال هایی که طی آن قحط سالی موجب مرگ صدها هزار نفر جان از ساکنان این کشور شد.

اینطور به نظر می رسد که در اقتصاد بسته کوریای شمالی از سال ها پیش یک بخش خصوصی و آزاد توسعه یافته است. این بخش بیش از یک سوم اقتصاد کوریای شمالی است. در سال گذشته رونق این بخش موجب ایجاد رشد اقتصادی قابل توجهی، بین 3 تا 5 درصد در کوریای شمالی شده است."

فرانسوا لانگه در باره وابستگی اقتصادی کوریای شمالی به چین و پیچیدگی روابط اقتصادی بین این دو کشور می گوید:

"در چهارچوب 2.5 میلیارد دلار صادرات سالانه کوریای شمالی، 85 در صد به سوی چین می رود. واردات چین به کوریای شمالی نیز در حدود 85 در صد است.

دو کشور چین و کوریای شمالی در حدود 1300 کیلومتر مرز زمینی مشترک دارند. می توان به جرئت گفت که تقریباً تمامی تجارت کوریای شمالی از طریق "سیبری چین" می گذرد.

تعداد بسیار زیادی از شرکت های چینی تولید خود را به لحاظ پائین بودن سطح دستمزدها به خاک کوریای شمالی انتقال داده اند. بسیاری از این شرکت ها به وسیله کوریایی هایی اداره می شود که در چین اقامت دارند. شایان توجه است که در چین یک استان خودمختار وجود دارد که اکثریت ساکنان آن کوریایی تبار هستند. بسیاری از تجارت های غیر قانونی و قاچاق کالا از طریق این استان خود مختار انجام می گیرد."

کوریای شمالی یکی از آخرین کشورهای جهان است که دارای اقتصاد رسمی سوسیالیستی است. دکترین خودکفایی در اقتصاد ملی هنوز به طور رسمی در این کشور حاکم است.


اقتصاد زیر زمینی پیونگ یانگ، رژیم کوریای شمالی چگونه تحریم های آمریکا و شورای امنیت را دور می زند؟

همانطور که در مقدمه بدان اشاره شد، پیونگ یانگ از مدت ها پیش اقتصاد زیر زمینی و کاملاً ناشفافی را در کنار اقتصاد رسمی این کشور سازمان دهی کرده است.


شرکت های صوری "اکران"

محور اصلی عملکرد اقتصاد زیر زمینی کوریای شمالی ایجاد شرکت های صوری"اکران" هستند. این شرکت ها در زمینه های تجاری در چهار گوشه جهان، خصوصاً در قاره آسیا و آفریقا فعالیت می کنند. تجهیزات و وسائل نظامی از جمله فعالیت های مهم این شرکت ها می باشد.

شرکت های صوری"اکران" پیونگ یانگ ملیت کوریایی ندارند و این شرکت ها در کشورهای دیگر به ثبت رسیده اند و از طریق مکانیزم های بسیار پیچیده و هلدینگ های چند طبقه ای و چند منظوره ای ماهیت اصلی خود را مخفی می کنند.

در واقع، در یک اقتصاد جهانی شده، پیگیری اینگونه شرکت ها به سادگی میسر نمی شود. برخی اوقات فعالیت برخی از این شرکت ها به طور اتفاقی کشف می شود.

به عنوان مثال در 11 اگست سال 2016 یک کشتی کامبوجی در نزدیکی کانال سوئز مورد بازرسی قرار گرفت. محموله این کشتی 30 هزار خمپاره بود که به مقصد سوریه می رفت.


اجاره نیروی کار به کشورهای خارجی

افزون بر فعالیت های تجاری شرکت های اکران، کوریای شمالی هر ساله صدها میلیون دلار از طریق صادرات نیروی کار خود به کشورهای خارجی عایدی دارد.

کارگران کوریای شمالی در بخش های ساختمان، کشاورزی، صنعت و غیره و از طریق شرکت های زیر مجموعه ای در این بخش ها در کشورهای خارجی کار می کنند. در حدود 80 درصد از دستمزد این کارگران از طریق موسسات مالی ناشفاف و شرکت های صوری واقع در بهشت های مالیاتی به خزانه پیونگ یانگ واریز می شود.

بر اساس برخی گزارش ‌ها، هم اکنون در حدود 200 هزار کارگر کوریای شمالی در کشورهای خارجی کار می کنند. فقط 20 هزار کارگر در روسیه در بخش های ساختمان و جنگل کار می کنند. 4000 کارگر در کویت و بسیاری در دیگر کشورهای خاورمیانه کار می کنند. تعداد زیادی از کارگران کوریای شمالی در کشورهای اروپای شرقی، خصوصاً لهستان در رشته های ساختمان و صنعت کار می کنند.


درآمدهای ناشی از راهزنی سایبری پیونگ یانگ

راهزنی کامپیوتری و جرایم سایبری بخش بزرگ دیگری از فعالیت های پیونگ یانگ را به وجود می آورد. اینگونه فعالیت های موازی هر ساله درآمدهای سرشاری برای پیونگ یانگ به ارمغان می آورد.

به عنوان مثال در سال 2016 میلادی بانک مرکزی بنگلادش قربانی هکرهایی شد که مبلغ 73 میلیون دلار از این بانک را به یک حساب بانکی در فیلیپین واریز کردند و سپس اثر آن در شبکه بسیار پیچیده مالی جهانی در بهشت های مالیاتی گم شد.

بر اساس بررسی های شرکت امنیت کامپیوتری "کاسپرسکی" یک گروه به نام "کازاروس" وابسته به کوریای شمالی اقدام به این بانک زنی رایانه ای کرده بود.

"ژولیت موریو" توضیح می دهد که کوریای شمالی دانشجویان ممتاز را در کامپیوتر و تکنولوژی اطلاعات آموزش می دهد. این دانشجویان در بهترین سطح اطلاعات و آگاهی ها در این زمینه هستند. پیونگ یانگ از این استعداهای بی نظیر در جهت کسب درآمد بهره می گیرد.

باری، همه اینها فقط گوشه ای از اقدامات کوریای شمالی در چهارچوب فعالیت های اقتصادی ناشفاف است.

پیونگ یانگ برای عملکرد بهینه اقتصاد زیر زمینی و فعالیت های ناشفاف خود از فضای ناشفافی که در اثر جهانی شدن تجارت و اقتصاد ایجاد شده، سود می جوید.

پیونگ یانگ در این راستا، از روش های پیچیده استفاده می کند. منافع سرشار ناشی از اینگونه فعالیت ها، مخارج گسترده تسلیحاتی، اتمی و موشکی پیونگ یانگ را فراهم می کند. اهداف پیونگ یانگ با اتکا به این منابع و حمایت غیر مستقیم پدر خوانده رژیم کوریای شمالی، یعنی چین میسر می گردد.

فرانسوا لانگه اعتقاد دارد که برای فشار آوردن به کوریای شمالی آمریکا و جهان نمی تواند بر روی همکاری واقعی چین حساب کند:

"در این شرایط، برای فشار آوردن به پیونگ یانگ نمی توان روی چین حساب کرد. در بهترین حالت، شاید چین در کند کردن برنامه هسته ای پیونگ یانگ مشارکت کند، اما چین هیچ کاری نخواهد کرد که موجب سقوط کیم جونگ اون شود.

در این استا، اخیراً یک دیپلمات چینی دو موضوع را تصریح کرده است: نخست اینکه، چین تحت هیچ شرایطی خواها اتحاد دو کوریا نیست. چین به هیچ وجه یک اقتصاد مقتدر و هم پیمان با آمریکا را در مرزهای خود تاب نمی آورد.

دوم اینکه درصورت اوج گیری بحران امواج پناهندگان کوریای شمالی غیر قابل منترل بوده و می تواند برای چین چالش ساز شود."

بسیاری از ناظران عقیده دارند که دونالد ترامپ در باره استفاده از گزینه نظامی علیه پیونگ یانگ بلوف می زند. وی به درستی آگاهی دارد، که همانند دهه 60 در صورت تهاجم به کوریای شمالی، چین با تمامی قدرت خود از پیونگ یانگ دفاع خواهد کرد.

موضوعات: اقتصاد جهان, اقتصاد و سیاست, برگرفته

بازدید کننده عزیز, شما هنوز به عضویت سایت در نیامده اید.
پیشنهاد می کنم در سایت ثبت نام کنید و یا وارد سایت شوید.

ارسال نظر

نام:*
ایمیل:*
متن نظر:
دو کلمه نمایش داده شده در تصویر را وارد کنید: *
Visit Econopedia - Economics Encyclopedia's profile on Pinterest.
 
ما را حمایت کنید